• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • https://www.facebook.com/semskiasireti
  • https://www.twitter.com/semski_asireti

SONSUZA KADAR BARIŞ, BİRLİK VE KARDEŞLİK İÇİN EL ELE

Üyelik Girişi
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi6
Bugün Toplam340
Toplam Ziyaret3611766
ŞEMS KİMDİR
ŞEMSKANLILARIN TARİHİ
ŞEMSKANLILARIN SOY AĞACI
BÜYÜKLERİMİZ
DRAMATİK HAYATLAR
SİTEMİZİ BEĞENİN
Saat
MEMEDÊ KAZIM
semskiasireti@gmail.com
KÜRT DİLİNİN DÜNYA DİLLERİ ARASINDAKİ YERİ VE KISA TARİHİ
13/12/2011

Kürtçe  Hint-Avrupa dil ailesinin mensup bir dil gurubudur. Dünya dilleri üzerinde yapılan araştırmalar sonucunda dil bilimciler dünya dillerinin, Hint-Avrupa Dilleri, Sami Dilleri Gurubu,Bantu dilleri,Çin Dilleri Ural Altay Dilleri gurubu olmak üzere bir çok dil aileleri tespit etmişlerdir.

Kürtçe´nin içinde yeraldigi Hint-Avrupa dilleri ailesi, Asya ve Avrupa kolu olarak ikiye ayrilir. Bu dil ailesinin Avrupa kolu da Cermen dilleri, Roman dilleri ve Slav dilleridir.

Dil bilimciler kürtçenin yerinin net olarak belirlenmesi için dili biçim yönünden ve akrabalık  ilişkilerine göre olmak üzere iki yönden incelemişlerdir.

Biçim bakımından incelendiğinde , Çin ve Tibet dilleri, sonradan eklemeli diller  ve Bükümlü diller  olmak üzere sınıflandırmışlardır.

Kürtçe Belirtilen bu sınıflardan bükümlü diller gurubuna girer. Bükümlü dil’in anlamı şudur: Fiil çekimi sırasında fiil kökünün özellikle  fiil kökündeki ünlü harfin değişmesidir.

Kürtçede cümlenin değişken  öğeleri bükülürler.(fiil, isim, zamir, takı, sayılar gibi..)

Bükümlü diller gurubuna en iyi örneklerden biride arapçadır. Örnek:”ktp” ünsüzünden kitap, “mktp” ünsüzünden mektep türetmek gibi örnekler verilebilir.

Kürtçede sözcükler yüklendikleri göreve göre  değişkenlik gösterir ve  bükülürler. Örneğin; Gırin kelimesi “ağlama” anlamına gelir. Bu fiil şimdiki zaman kipinde birinci tekil şahsa göre çekimlendiğinde “ez dıgirim”(ben ağlıyorum) durumuna gelir. Aynı fiil dili geçmiş zamana göre çekimlediğimizde ez gıriyam olur. Örneklerden de anlaşılacağı üzere kürtçede yanlızca ünsüzler değil ünlülerde değişip bükülmektedir.

Akrabalık ilişkilerine göre değerlendirildiğinde ise karşımıza beş gurup çıkmaktadır.

Hint-Avrupa Dilleri Ailesi(İngilizce, fransızca, Kürtçe  ve Farsça)
2) Sami Dilleri Ailesi: Arapça, ibranice, Akatça gibi dilleri içine alir.
3) Bantu Dilleri Ailesi: Güney ve orta Afrika bölgelerindeki kimi dilleri içerir.
4) Çin Dilleri Ailesi: çin ve Tibet dillerini içine alir.
5) Ural-Altay Dilleri Ailesi: Bu dil ailesine Fince, Macarca, Estonca, Uygurca, Samuyetçe, Türkçe, Mogolca ve Mançuca girer.

Kürtçenin dahil olduğu Hint-Avrupa dil gurubu icelendiğinde bir birine yakın bir çok sözcük gurupları görülmektedir. Bu dururm aynı dil gurubuna dahil olan bütün diller için söz konusudur.

Minorsky’e göre kürtçede Farsça gibi batı iran dillerinden biridir.Andreas, Salamann, O.Monn, ve T.tedesco gibi araştırmacılar iran dilini güney ve kuzey olmak üzere ikiye ayırmakta ve Kürtçeyi Kuzey İran gurububa dahil etmektedirler. Bu etkileşim ve benzerliklere rağmen Kürtçe ile İran dillerinin bir birine uzak bir çok özellikleri mevcuttur. Her iki dilde kendine has niteliklere sahiptir.

Bir çok kimse Farsça ve kürtçedeki benzer kelimeler nedeniyle Kürtçenin  Farsçanın bir kolu olduğunu düşünür. Ancak Kürtçeyi yakından inceleyenler bunun kesinlikle doğru olmadığını ve kürtçenin beynelminel bir dünya dili olduğunu fark edebilirler.

Yani kürtçede iki gurup şahıs zamiri olmasına rağmen farsçada böyle bir özellik yoktur. Kürtçede bu bu iki farklı özellik farklı şekillerde kullanılmaktadır. Bu özelliğinden dolayı kürtçe farsçanın bir uzantısı veya kolu değildir.

Mesela Medlerin kullandığı 36 harfli alfabeyi kürtler  kendi fonetiklerine göre 6 harf eklemişler. Bununla harf sayısı 42’ye çıkararak kullanmış ve Çivi yazısını bütün kürtçe seslere elverişli ve uygun hale getirmişlerdir.Sümer tabletlerinde elde edilen bulgulardan birkaç örnek:

SÜMERCE

KÜRTÇE

TÜRKÇE KARŞILIĞI

Ga-meş

Gaméş

  Manda

Ba-pil-ga

Bapir

  Dede

LU-kal

Méré kal

  İhtiyar adam

A-né né

Awane

  Başı boş gezen sorumsuz

GU-Guh

go

  Dedi, söyledi

Gal

gel

  Umum, Herkes

Mi

  Dişi

 Nuh Tufanı Tabletleri:

Hazim Hacani arapça kitabında “Sefehatun Min Tarîxi’l-Kurd we Kurdistan” şöyle nakleder: Nuh tufanından bahseden çivi yazısı ile Kürtçe yazılmış ve günümüze gelmiş en eski belgelerden diyebileceğmiz tabletler var. Bu tabletler şu an londra müzesinde korunuyor. Bu alanda “Sewtu’r-Rafideyn” gazetesinde bir makale yayınlandı. Ama günümüzde kullanılan bir dil ile yazılmış bir çivi yazısı belgesi çok büyük bir olaydır(yeteri kadar tanıtılmaması ise talihsiz bir olaydır) . Bu kürtçenin tarihinin, kadimliğinin göstergesidir.

Kürtler M.Ö. 4. yüzyılın sonlarında Ixmînî imparatorluğunun çöküşünden sonra çivi yazısını kullanmayı bırakıp Yunan ve Arami alfabesini kullanmışlar. Bu alfabelerle yazılıp günümüze gelen Kürtçe tekstler “Hewramî Kitabeler”dir. Görüldüğü üzere Kürt dil ve gramerinin çok köklü ve eski bir tarihi vardır.Ancak günümüzde gerektiği şekilde korunamamıştır.

Beynelminel bir dil olmasına rağmen tarih boyunca kürtçe dil eğitimi imkanı olmaması nedeni ile bir birine çok çok yakın yerleşim alanlarında bile farklı kürtçe lehçeleri kullanılmaktadır. Bunda ortak bir dil eğitim imkanının olmaması etkili olmuştur. Tarih boyunca  kürt alimler eğitimlerini arapça veya farsça olarak almışlar dolayısı ile kürtçeye bu dillerin etkisi fazla olmuştur. Belkide Kürtçenin farsçanın bir uzantısı olduğunu savunanlar burada yanılgıya düşmüşlerdir. Ahmedé Xani Mem_ü Zin eserini Hakkari şivesi kullanarak yazmıştır. Ancak Arap alfabesi ile gerçekleştirmiştir. Ne acıdır ki o dönemde bile kürtçenin bir alfabasi olmamıştır.



6413 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

Darbeler ve Halkın İradesi - 19/07/2016
Darbeleri tarihe gömelim
DIMDIM KALESİNİN SAVUNMASINDA MUHTEŞEM BİR KAHRAMAN:EMİRHAN BRADOST - 20/11/2014
Kürtler bir yıl bu kaleyi savundular. Sonunda savunmadan vazgeçip kaleden dışarı çıktılar. Kaleyi kuşatmaya alan orduyla şiddetli bir çatışmaya girip, sonuna kadar savaştılar
Kürtler ile Diğer Müslümanlara yapılan Ermeni Katliamlarında Emperyalistlerin Rolü - 15/03/2014
Müslüman halkın evlerini ateşe verme, mallarını gasp etme, yağmalama, cami, medrese, tekke ve mektepleri yakma şeklinde gerçekleşen olaylarda,Rusların Ermenilere yardımı yanında Müslüman halkın kafalarını kılıç ile kesme, kızların namuslarını talan
Dünyanın kaderini değiştiren Derin Yahudi gücü: Rothschild ailesi ve İsrail - 21/07/2013
Dünyanın kaderini değiştiren Derin Yahudi gücü:Rothschild ailesi ve İsrail
Zerife Xatun Olayı ve Mala Kok Ağa ile Müslüman Kürtlerin Kanlı çatışmaları - 09/04/2013
Bu kültür içinde günümüzde hala anlatılan Çoban Ağa hikayesi Mala Kok Axa ve Zerife Xatun meselesi oldukça ilginç olaylar içermekteydi.
2.Adulhamit'in Aşiret Mekteplerini Kurma Amacı ve Bu Okuldan Yetişen Ünlü Kürtler - 04/02/2013
2.Adulhamit'in Aşiret Mekteplerini Kurma Amacı ve Bu Okuldan Yetişen Ünlü Kürtler
AĞRI İSYANINDA ALİCAN İLE SEYİTXANÊ KERR'İN ÇABALARI VE AKİBETLERİ - 02/01/2013
AĞRI İSYANINDA ALİCAN İLE SEYİTXANÊ KERR'İN ÇABALARI VE AKİBETLERİ
MODERN ASİMİLASYON VE ELDEN GİDEN KÜRT GENÇLİĞİ - 04/11/2012
MODERN ASİMİLASYON VE ELDEN GİDEN KÜRT GENÇLİĞİ
STALİN’İN SÜRGÜNE GÖNDERDİĞİ KÜRTLERİN ACILARI VE YOLDA ÖLEN 50.000 KÜRDÜN TRAJİK HİKAYESİ - 29/09/2012
1936-1946 YILLARINDA STALİN’İN SÜRGÜNE GÖNDERDİĞİ YÜZ BİNLERCE KÜRDÜN ACILARI VE HAYATINI KAYB EDEN 50.000 KİŞİNİN TRAJİK HİKAYESİ
 Devamı
.

H.Abdurrahman KEDALİ
(Bilgi, Sayfası)
DÜŞÜNDÜREN MİZAH KÖŞESİ
ŞAİR VE YAZARLAR KÖŞESİ




Site Haritası
FIKRA KÖŞESİ